Volgens de uitnodiging zou de jaarvergadering 2006 van de sector onderwijs GOLV om 19.30 uur beginnen. De eerste collega's meldden zich rond zeven uur voor een bak koffie. Om half acht was de zaal al goed gevuld, maar toch arriveerden er nog steeds nieuwe belangstellenden. De bestuursleden keken elkaar eens aan toen het laatste programmablad werd uitgereikt. Verschillende aanwezigen moesten het met een snel gekopieerd blaadje doen.
Rond kwart voor acht, toen ook Andries Knevel aankwam, bleek de aula van de hogeschool helemaal vol. Er moesten zelfs nog diverse stoelen aangesleept worden om een ieder een zitplaats te geven. |
|
|
Voorzitter Dick Both opende de vergadering met een korte toespraak over Spreuken 15:3. Vanuit de constatering dat tegenwoordig niemand ontkomt aan de invloed van de moderne media vroeg hij zich af of bezinning op dit onderwerp geen gepasseerd station is. Dit wordt wel eens gehoord, maar wanneer we ons uitgangspunt nemen in Gods Woord blijkt bezinning juist noodzakelijk. Immers: "De ogen des HEEREN zijn in alle plaatsen."
Na het openingswoord was er kort aandacht voor een aantal huishoudelijke zaken. De meeste aanwezigen bleken hier niet voor gekomen en de voorzitter kon de bespreking snel afronden.
|
|
Voor de uitwerking van het thema van de avond waren twee sprekers uitgenodig: drs. A.G. (Andries) Knevel, programma-maker bij de Evangelische Omroep en ds. W. Visscher, predikant van de Gereformeerde Gemeente te Amersfoort.
Andries Knevel had van het bestuur de opdracht gekregen om een analyse te geven van de wisselwerking tussen samenleving en moderne media met een toespitsing op de waardering van de moderne media vanuit christelijk perspectief.
Hij startte zijn inleiding met een drietal korte verhaaltjes, die niet alleen bedoeld waren om de aandacht van de zaal te vangen, maar ook om de kern van zijn betoog samen te vatten: de invloed van de moderne media en met name de TV is groter dan wij ons voor kunnen stellen. |
|
De schets van het tijdsbeeld dat Knevel de zaal voorhield bevatte diverse bekende elementen als het feit dat de kerk als instituut in de samenleving geen rol meer speelt en dat de visuele media de hoofdrol speelt. Het meest schokkend in dit beeld is dat moderne atheïsten als Ronald Plasterk zich ergeren aan de 'morele superioriteit van het christendom'.
Dit tijdsbeeld bracht Knevel tot de uitspraak: "Ik ben een somber mens." Hij is van mening dat alleen daar waar kerk, gezin, school en dorp nog een hechte eenheid vormen de invloed van de moderne media geweerd kan worden. In alle andere gevallen is een noodplan nodig om de jongeren voor te bereiden en te leren om gaan met de moderne media.
Andries Knevel wekte de indruk dat dit laatste nodig is omdat de geslotenheid van de gereformeerde gezindte ten einde loopt.
|
Ook ds. W. Visscher begon met een aantal praktische voorbeelden. Hiermee hield hij de zaal voor dat een leven zonder onderdompeling in de moderne media een heel prettig leven kan zijn. Heel eerlijk vertelde hij dat hij graag een laptop zou willen hebben. "Dat is makkelijk voor op vakantie." Zijn vrouw reageerde met: "Die heb je dan niet nodig."
In het algemeen onderscheidde ds. Visscher drie reacties op de ontwikkelingen m.b.t. de moderne media. Als twee uitersten zijn er het omhelzen en het negeren. Als middenweg de kritische distantie. Dit laatste noemde hij de beste weg. Wel blijkt het dan vervolgens lastig om dit concreet te maken voor bijvoorbeeld het onderwijs. De predikant was van mening dat een eerste vereiste is om de ontwikkelingen concreet te benoemen. Vervolgens moeten er mogelijkheden gecreëerd worden om kinderen met de grondhouding van distantie om te leren gaan. Hulpmiddelen als een internet-filter zijn daarbij onontbeerlijk.
Heel eerlijk wees ds. Visscher ook op de positieve kanten van de digitale revolutie. Voor bijv. doven gaat door mobiel en internet een wereld open. |
|
 |
In de pauze bleek weer dat de opkomst groter was dan verwacht. Het duurde lang voor ieder voorzien was van een bekertje koffie.
Gelukkig leverde de wachttijd voor de meesten geen problemen op. De inleidingen van de twee sprekers boden genoeg gespreksstof om de wachttijd te vullen. Bekenden en vrienden ontmoetten elkaar in levendige gesprekken. |
|
Na de pauze gingen de twee inleiders met elkaar in debat. Andries Knevel zette de toon door ds. Visscher voor te houden dat hij pendelt tussen het bij elkaar houden van de eigen groep en proactief zijn. Kan dat eigenlijk wel? Volgens ds. Visscher is het een traditie in het christendom om wel in de wereld, maar niet van de wereld te zijn. Hij gaf wel toe geen finaal antwoord te hebben op alle ontwikkelingen die zich voordoen. "Het is steeds weer 'trial and error'."
Vanuit de zaal kwam de vraag naar Andries Knevel wat hij dan wilde in plaats van de door de gereformeerde gezindte voorgestane distantie. Knevel drong er sterk op aan dat in onderwijs en catechese met de jongeren intensief gesproken wordt over wat ze zien aan films en dergelijke. Kijk samen met ze en analyseer samen hoe je er over moet denken.
Diverse andere elementen kwamen naar voren. Zo vroeg een collega uit de zaal of het niet beter is de jongeren te stimuleren in andere activiteiten. Ds. Visscher onderstreepte dit, maar Andries Knevel zag dit niet als oplossing. Zoiets werkt maar beperkt. |
|
 |
Vol aandacht en betrokkenheid bleek de zaal toen de twee inleiders de degens kruisten over de gewetensvorming. Ds. Visscher stelde dat los van geloof en bekering ook in het algemeen vorming van het geweten mogelijk is. Het gaat dan om indrukken van de goedheid van God voor slechte mensen en om de ernst van de zonde.
Andries Knevel stelde daar met kracht tegenover, met een beroep op Calvijn en Teelinck dat het geweten geen rol speelt zonder persoonlijk geloof. "In de aanvechting red je het niet met het geweten."
Deze discussie kon omwille van de tijd niet worden afgerond. Ook andere punten bleven liggen. Zo kan de gereformeerde gezindte zich bijvoorbeeld afvragen in hoeverre de moderne media gebruikt mag worden om het eigen geluid te laten horen. Knevel startte er zijn bijdrage mee door te verwijzen naar de Netwerk-uitzending over de SGP.
Toen de aanwezigen rond half elf de zaal verlieten waren niet alle vragen over dit boeiende onderwerp beantwoord. Wordt vervolgd misschien?
|